Istnienie zarazków nie dostrzegalnych za pomocą mikroskopów świetlnych

Istnienie zarazków nie dostrzegalnych za pomocą mikroskopów świetlnych sugerował już Ludwik Pasteur. W roku 1892 Iwanowski wykazał, że czynnik wywołujący tzw. chorobę mozaikową roślin tytoniowych przechodzi przez filtry zatrzymujące bakterie. Badania Iwanowskiego zostały potwierdzone w parę lat później przez Beijernicka. W tym samym czasie Loeffler i Frosch stwierdzili, że podobny czynnik powoduje znaną chorobę bydła – pryszczycę. W 1901 r. Reed i jego współpracownicy wykazali, że zarazek żółtej febry też należy do grupy zarazków przesączalnych, czyli wirusów. Z najważniejszych wirusów wywołujących u człowieka różne schorzenia, należy wymienić wirusy: zakaźnego zapalenia wątroby, grypy, choroby Heinego- -Medina, odry, ospy wietrznej, ospy prawdziwej, nagminnego zapalenia ślinianek przyusznych. Bardzo duże wirusy wywołujące dur osutkowy i gorączkę Q są także nazywane riketsjami.

Ze względu na małą wielkość wirusów, badania nad ich strukturą można było rozpocząć dopiero po wprowadzeniu do nauki mikroskopów elektronowych, ultra- wirówek i metod analizy rentgenograficznej kryształów. Wcześniej jednak, bo w roku 1935, Stanley – pracując nad wirusami powodującymi chorobę mozaikową roślin tytoniowych – zdołał uzyskać czynnik zakaźny w postaci krystalicznej. Okazało się wówczas, że wirusy otrzymane w postaci krystalicznej odznaczają się niezwykle silnymi zdolnościami zakażania odpowiednich żywicieli. W żadnym przypadku owe kryształy nie mogą być uważane za substancje wtórne, powstałe w procesach chorobowych ustroju żywiciela. Obserwacje te, wielokrotnie potwierdzone później na innych wirusach, wskazują, że wirusy zachowują się inaczej niż jakiekolwiek znane komórki. Także wszystkie próby hodowli wirusów w pożywkach pozbawionych żywych komórek zakończyły się niepowodzeniem. Przyczyny tego niepowodzenia zostały wyjaśnione przez określenie składu chemicznego i budowy wirusów.

Podobne wpisy